Οταν η πολιτική… καταστρέφει το ποδόσφαιρο!

Ποδόσφαιρο, το όπιο του λαού! Τι συμβαίνει όμως όταν η πολιτική παρεισφρέει σε αυτό; Όταν οι οπαδοί οδηγούνται από πολιτικά κίνητρα;

«Το πιο ωραίο γκολ ήταν μια πάσα», έγραψε ο φιλόσοφος Ζαν-Κλοντ Μισεά που υπερασπίζεται το ποδόσφαιρο ως μια συλλογική δραστηριότητα όπου δεσπόζει η αλληλοβοήθεια. Ο Ιταλός φιλόσοφος Αντόνιο Γκράμσι θεωρούσε το ποδόσφαιρο «βασίλειο της ανθρώπινης τιμιότητας» και ο βρετανός μαρξιστής ιστορικός Ερικ Χόμπσμπομ μιλούσε για τη «λαϊκή θρησκεία του προλεταριάτου». Τι γίνεται όμως όταν σε αυτό το μείγμα προστίθεται η πολιτική; Εκρηξη…

Το μυαλό γυρίζει πίσω, στο 1990, όταν τα Βαλκάνια μύριζαν μπαρούτι! Η πυριτιδαποθήκη της Γιουγκοσλαβίας ήταν έτοιμη να εκραγεί. Κροάτες, Βόσνιοι, Σλοβένοι, Σκοπιανοί και Σέρβοι βίωναν την εθνικιστική παλινόρθωση τους, η οποία λίγο αργότερα θα έφερνε και το ξέσπασμα του εμφυλίου. Ο Πρόεδρος της ενωμένης ακόμα χώρας, Σλόμπονταν Μιλοσεβιτς είχε απαγορεύσει να γίνουν εκλογές στην Κροατία. Εκείνοι όμως τον παράκουσαν και ψήφισαν για ηγέτη τους τον αρχηγό των εθνικιστών, Φράνιο Τούτσμαν.

Τα Βαλκάνια έβραζαν. Σε αυτό το κλίμα λοιπόν έπρεπε στις 6 Μαΐου του 1990 να κοντραριστούν στο Ζάγκρεμπ, η Ντιναμό των Μπόμπαν, Σούκερ με τον Ερυθρό Αστέρα των Προσινέτσκι, Σαβίσεβιτς. Μόνο που στο «Μάξιμιρ» μαζί με την ομάδα τους ταξίδεψαν 3.000 Σέρβοι εθνικιστές, οι διαβόητοι «Delije» (σ.σ.: Ηρωες), με μπροστάρη τον Ζέλικο Ραζανάτοβιτς. Αυτόν που όχι πολύ καιρό αργότερα όλοι μας θα μαθαίναμε ως Αρκάν, καθώς θα γινόταν ο ηγέτης των παραστρατιωτικών Σέρβων στη Βοσνία.

Οι Εθνικιστές είχαν πετύχει το σκοπό τους και τα επεισόδια είχαν ήδη αρχίσει στην πόλη πολλές ώρες πριν τη σέντρα, ενώ μεταφέρθηκαν και στο γήπεδο Μαξιμίρ. Η αστυνομία έβλεπε, αλλά σε καμία περίπτωση δεν επενέβαινε…

Φτάνοντας στο γήπεδο το σύνθημα που κυριαρχούσε στην πλευρά των φιλοξενούμενων, ήταν το «Ηρθαμε για να σκοτώσουμε τον Τούτσμαν» και το «Η Κροατία ανήκει στη Γιουγκοσλαβία». Απέναντι, οι φανατισμένοι οπαδοί των γηπεδούχων και όχι μόνο. Μαζί με τους «Bad Blue Boys» είχαν συνασπιστεί όλοι οι Κροάτες. Κι όμως το ματς άρχισε!

Το ξύλο στις εξέδρες ήταν τρομακτικό με τους παίκτες να φωνάζουν στους αστυνομικούς «Ξυπνήστε, τι κάνετε; Υπάρχει αστυνομία;». Οι ποδοσφαιριστές μπήκαν στα αποδυτήρια, αλλά ένας τους έμεινε στο χορτάρι. Ηταν ο 22χρονος τότε Μπόμπαν, ο οποίος απογειώθηκε και έπεσε με κλωτσιά και γονατιά πάνω σε έναν αστυνομικό, που είχε πιάσει έναν Κροάτη οπαδό και τον ξάπλωσε στο χορτάρι. Από εκείνη τη στιγμή, ο Μπόμπαν ήταν πλέον ο εθνικός ήρωας της Κροατίας, παρά το γεγονός ότι του στοίχισε τον εξάμηνο αποκλεισμό από κάθε επίσημη διοργάνωση, μεταξύ των οποίων και τη συμμετοχή στο Παγκόσμιο Κύπελλο της Ιταλίας.

Ο απολογισμός; 60 οπαδοί είχαν τραυματιστεί σοβαρά. Ωστόσο, το σκηνικό του Μάξιμιρ ήταν η αρχή για τον αιματοβαμμένο εμφύλιο που στοίχισε τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους. Στο «καταραμένο Μαξιμίρ», υπάρχει επιγραφή που αναφέρει: «Για τους οπαδούς, οι οποίοι άρχισαν τον πόλεμο με τη Σερβία, σε αυτό το μέρος, στις 13 Μαΐου του 1990»….

Οι ταραχές δεν σταμάτησαν, γενικεύτηκαν, εμφανίστηκαν σε κάθε μορφή της κοινωνικής ζωής και περίπου ένα χρόνο μετά (31 Μαρτίου 1991) έπεσαν επισήμως οι πρώτες τουφεκιές. Ο πόλεμος διήρκεσε 4 χρόνια, 7 μήνες, 13 μέρες, διέλυσε μία χώρα, πόλεις, χωριά οικογένειες. Ωστόσο, στη συνείδηση των Κροατών όλα ξεκίνησαν από την ενέργεια του Μπόμπαν.

Ο εφιάλτης στο Πορτ Σάιντ

Ποιος θα ξεχάσει την τραγωδία της Αιγύπτου; Την 1η Φλεβάρη του 2012 έχασαν τη ζωή τους 79 άνθρωποι μέσα σε ένα ποδοσφαιρικό γήπεδο. Μετά το σφύριγμα της λήξης ανάμεσα στην Αλ Μασρί και την Αλ Αχλί (3-1) για την 17η αγωνιστική του Αιγυπτιακού πρωταθλήματος επικράτησε πανικός.

Στον αγωνιστικό χώρο εισβάλλουν οπαδοί της Αλ Μασρί για να πανηγυρίσουν τη νίκη της ομάδας τους και παράλληλα να επιτεθούν στους παίκτες της φιλοξενούμενης ομάδας. Επίσης, δεν άφησαν χωρίς να επιτεθούν και στους 1200 οπαδούς της Αλ Αχλί.

Η αστυνομία δεν μπόρεσε να ελέγξει την κατάσταση και ο τραγικός απολογισμός ήταν 79 νεκροί, μεταξύ των οποίων πολλοί αστυνομικοί μαχαιρωμένοι, αρκετοί οπαδοί με χτυπήματα στο κεφάλι. Ααιτία των αιματηρών συγκρούσεων ήταν η πολιτική κατάσταση η οποία επικρατούσε στη χώρα, με τη Μουσουλμανική Αδελφότητα (είχε κερδίσει πρόσφατα τις εκλογές στην Αίγυπτο), να κατηγορεί οπαδούς του πρώην ηγέτη Χόσνι Μουμπάρακ ως υποκινητές των επεισοδίων.

Το μακελειό στην Ουκρανία

Τον Μάιο του 2013 η Ουκρανία έζησε τον απόλυτο εφιάλτη! Ολα…. ξεκίνησαν από έναν ποδοσφαιρικό αγώνα και η Οδησσός έγινε ο τάφος δεκάδων φιλορώσων που κάηκαν ζωντανοί. Εκείνη την ημέρα ήταν προγραμματισμένο το παιχνίδι ανάμεσα στην Τσερνομόρετς και τη Μέταλιστ του Χάρκοβο και είναι περίεργο πως είχε αποφασιστεί να διεξαχθεί ο αγώνας μέσα σε εμφυλιακό κλίμα. Επειτα το τέλος της αναμέτρησης, 1500 υποστηρικτές της κυβέρνησης του Κιέβου και φανατικοί οπαδοί ξεκίνησαν πορεία στην πλατεία όπου βρίσκεται το κτίριο των Συνδικάτων. Εκεί, οι υποστηρικτές του Κιέβου, ανάμεσα στους οποίους και μέλη του ακροδεξιού κόμματος Δεξιός Τομέας, εισβάλλουν και καταστρέφουν τις σκηνές που είχαν στήσει φιλορώσοι διαδηλωτές. Οι συγκρούσεις ξεσπούν και το μακελειό δεν άργησε.
Οι αυτόπτες μάρτυρες ανέφεραν πως αφορούσε εκδίκηση χιλιάδων οπαδών και διαδηλωτών υπέρ της Ουκρανίας, οργισμένων για την επίθεση που είχαν δεχθεί νωρίτερα την ίδια ημέρα η πομπή τους προς το γήπεδο. Το αποτέλεσμα; 39 άνθρωποι κάηκαν ζωντανοί.