Ο Τραμπ τη Δευτέρα ανακοίνωσε δασμούς 25% σε προϊόντα από χώρες που διατηρούν εμπορικούς δεσμούς με το Ιράν.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, τόνισε ότι «εάν η Ουάσινγκτον θέλει να δοκιμάσει την στρατιωτική επιλογή που έχει δοκιμάσει στο παρελθόν, είμαστε έτοιμοι γι’ αυτήν», ενώ οι αιματηρές διαδηλώσεις στη χώρα συνεχίζονται για τρίτη εβδομάδα και η διακοπή του διαδικτύου διαρκεί για πέμπτη ημέρα, δυσχεραίνοντας την έγκαιρη ενημέρωση των γεγονότων.
Από τις 28 Δεκεμβρίου, οπότε ξεκίνησαν οι κινητοποιήσεις, τουλάχιστον 648 διαδηλωτές στο Ιράν έχουν χάσει τη ζωή τους, ανάμεσά τους εννέα ανήλικοι, σύμφωνα με την οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων Iran Human Rights (IHRNGO) με έδρα τη Νορβηγία. Πηγές εντός της χώρας ανέφεραν στο BBC ότι ο πραγματικός αριθμός των θυμάτων μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερος, χωρίς όμως να υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση, με εκτιμήσεις που φτάνουν ακόμη και τους 3.000 νεκρούς.
Οι διεκδικήσεις για δημοκρατία και η αντίδραση στους αυστηρούς νόμους του ισλαμικού καθεστώτος έχουν ενταθεί εδώ και καιρό, ιδιαίτερα μετά τον θάνατο της 22χρονης Mahsa Amini το 2022.
Δεκάδες χιλιάδες φιλοκυβερνητικοί διαδηλωτές, από την άλλη, κατεβαίνουν στους δρόμους σε επίδειξη δύναμης του καθεστώτος, ενώ ο Αραγτσί ανακοίνωσε νωρίτερα ότι οι αρχές διαθέτουν ηχογραφήσεις φωνών από το εξωτερικό που δίνουν οδηγίες στους διαδηλωτές, γεγονός που πιθανώς επιβεβαιώνεται από «ένα ευρύ φάσμα μυστικών και στρατιωτικών εργαλείων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν στο Ιράν», για τα οποία ενημερώθηκε αναλυτικά ο Ντόναλντ Τραμπ χθες.
Οι επιθέσεις με πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς παραμένουν μια επιλογή για μια πιθανή αμερικανική επέμβαση, αλλά αξιωματούχοι του Πενταγώνου έχουν επίσης παρουσιάσει κυβερνοεπιχειρήσεις και επιχειρήσεις επηρεασμού της κοινής γνώμης, σύμφωνα με το δίκτυο CBS News.
Ο Χαμενεΐ από πλευράς του, κατηγόρησε τις ΗΠΑ για “απάτη” και εξάρτηση από “προδότες μισθοφόρους”, ενώ επαίνεσε τις κρατικά οργανωμένες φιλοκυβερνητικές συγκεντρώσεις που πραγματοποιήθηκαν στο Ιράν τη Δευτέρα. Είπε ότι «το ιρανικό έθνος είναι ισχυρό, γνωρίζει τους εχθρούς του και είναι παρόν σε κάθε σκηνή». Χαρακτηριστικό είναι ότι τα κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι μεγάλα πλήθη συγκεντρώθηκαν σε αρκετές πόλεις μετά από εκκλήσεις για φιλοκυβερνητικές διαδηλώσεις. Το BBC Persian πρόβαλε μηνύματα που προσκαλούσαν ανθρώπους εντός της χώρας να συμμετάσχουν σε αυτές τις διαδηλώσεις, ενώ τους προειδοποιούσαν επίσης να μην συμμετάσχουν σε αντικυβερνητικές διαδηλώσεις.
Ενώ τα συνθήματα των διαδηλωτών αρχικά επικεντρώνονταν στην προβληματική οικονομία πάντως, έχουν πια μετατραπεί σε αντίθεση με το κληρικό κατεστημένο στο Ιράν. Ορισμένοι διαδηλωτές έχουν επίσης αρχίσει να φωνάζουν συνθήματα υπέρ του Ρεζά Παχλεβί , του εξόριστου γιου του έκπτωτου Σάχη του Ιράν Μοχάμεντ Ρεζά Παχλεβί, και κληρονόμου της πρώην μοναρχίας των Παχλεβί.
Οι πιέσεις προς του συμμάχους της Τεχεράνης
Ο Τραμπ τη Δευτέρα ανακοίνωσε δασμούς 25% σε προϊόντα από χώρες που διατηρούν εμπορικούς δεσμούς με το Ιράν, καθώς ΜΚΟ αναφέρουν ότι περισσότεροι από 600 διαδηλωτές έχουν σκοτωθεί σε τρεις εβδομάδες αντικυβερνητικών διαδηλώσεων.
Το Ιράν, το οποίο ήδη υπόκειται σε αυστηρές κυρώσεις των ΗΠΑ, αντιμετωπίζει μια κατάρρευση του νομίσματος και έναν πληθωρισμό που έχουν ωθήσει τις τιμές των τροφίμων έως και 70%. Τα τρόφιμα αποτελούν περίπου το ένα τρίτο των εισαγωγών του Ιράν και περαιτέρω περιορισμοί, που προκαλούνται από τους δασμούς, θα μπορούσαν να επιδεινώσουν τις ελλείψεις και το κόστος. Επιπλέον, από τον Δεκέμβριο, εισήγαγε ένα νέο επίπεδο στο εθνικό σύστημα επιδότησης καυσίμων, αυξάνοντας ουσιαστικά την τιμή της βενζίνης που ήταν από τις φθηνότερες στον κόσμο και επιβαρύνοντας οικονομικά τα νοικοκυριά.
Τα πιθανά επόμενα βήματα θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν την ενίσχυση των αντικυβερνητικών κέντρων στο διαδίκτυο, την ανάπτυξη κυβερνοόπλων εναντίον ιρανικών στρατιωτικών και πολιτικών χώρων, την επιβολή περισσότερων κυρώσεων στο καθεστώς, καθώς και στρατιωτικές επιθέσεις, ανέφερε η Wall Street Journal. Σήμερα μάλιστα, αναμένεται η ανακοίνωση πιθανού σεναρίου παρέμβασης.
Υπενθυμίζεται ότι τον Σεπτέμβριο του 2025, τα Ηνωμένα Έθνη επέβαλαν εκ νέου κυρώσεις στο Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα, όταν το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ψήφισε κατά της οριστικής άρσης των οικονομικών κυρώσεων κατά του Ιράν.
