Νέοι, πολύτιμοι θησαυροί από τα μουσεία της Βέροιας περιμένουν το κοινό να τους ανακαλύψει, στο πλαίσιο της δράσης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Ημαθίας «Ένα έκθεμα – μια ιστορία». Με αφορμή τον πανηγυρικό εορτασμό του Αγίου Βλασίου στον Ιερό Ναό της συνοικίας Κυριώτισσας, το Βυζαντινό Μουσείο Βέροιας παρουσιάζει μία εξαιρετικής ποιότητας φορητή εικόνα του αγίου, έργο υψηλής καλλιτεχνικής και ιστορικής αξίας.
Πρόκειται για μία ξύλινη εικόνα με παράσταση του τιμώμενου Αγίου Βλασίου, που χρονολογείται περίπου το 1330 και προέρχεται από τον Ιερό Ναό του Χριστού Παντοκράτορος στη Βέροια. Ίσως να ήταν η λατρευτική εικόνα του ναού του Αγίου Βλασίου. Το έκθεμα εκτίθεται στην ενότητα «Βέροια, μία περιφέρεια της βυζαντινής αυτοκρατορίας», στον πρώτο όροφο του μουσείου.
Στην εικόνα αυτή, ο Άγιος Βλάσιος εικονίζεται ημίσωμος και μετωπικός, σε σκούρο βάθος ώχρας. Αποδίδεται ως γέρων, με μακρύ γένι και ψαρά μαλλιά, φορώντας βαθυπόρφυρο φαιλόνιο και λευκό ωμοφόριο, διακοσμημένο με μεγάλους μαύρους σταυρούς. Με το δεξί του χέρι ευλογεί, ενώ στο αριστερό κρατά κλειστό, λιθοκόσμητο και μαργαριτοποίκιλτο κώδικα Ευαγγελίου με μαύρα δεσίματα. Πολύτιμοι λίθοι και μαργαριτάρια κοσμούν και το επιμανίκιο, που διακρίνεται στο δεξί του χέρι.
Το μεγάλο φωτοστέφανο στο χρώμα του βάθους της εικόνας περιγράφεται με λεπτή κόκκινη γραμμή, ενώ δεξιά και αριστερά αναπτύσσεται με κόκκινα γράμματα η επιγραφή: Ο ΑΓΙΟC – ΒΛΑCΙΟC. Το σώμα του αγίου αποδίδεται ευρύ και στιβαρό, με ριχτούς ώμους και δυσανάλογα μεγάλη παλάμη, που ευλογεί. Η εικόνα έχει απωλέσει τμήματα του πλαισίου της, που είναι διακοσμημένο με κόκκινη ταινία, καθώς και τμήματα της ζωγραφικής επιφάνειας.
Ο ναός του Αγίου Βλασίου και η τοιχογραφία του
Ο ναός του Αγίου Βλασίου κτίστηκε στις αρχές του 14ου αιώνα, κατά τη διάρκεια της δυναστείας των Παλαιολόγων. Αρχικά ήταν μονόχωρος με τρίπλευρη αψίδα στον ανατολικό τοίχο. Στη συνέχεια, προστέθηκαν στοά και περίστωο κατά τον 16ο αιώνα. Στο εσωτερικό του διατηρούνται εξαιρετικές τοιχογραφίες από δύο φάσεις του 14ου αιώνα, καθώς και του 16ου και 18ου αιώνα.
Από τη ζωγραφική φάση των αρχών του 14ου αιώνα, ξεχωρίζει η ευμεγέθης παράσταση του Αγίου Βλασίου στο νότιο τοίχο του αρχικού ναού, δίπλα στο ιερό. Εικονογραφικά, όπως και στην ξύλινη εικόνα του μουσείου, ο Άγιος Βλάσιος παριστάνεται στον τύπο του ημίσωμου ιεράρχη.
Στην τοιχογραφία του ναού, ο άγιος εικονίζεται με λευκά μαλλιά και πλούσια γενειάδα. Έχει υψωμένο το δεξί του χέρι μπροστά από το στήθος, σε χειρονομία ευλογίας, ενώ στο αριστερό κρατά κλειστό κώδικα Ευαγγελίου. Το πρόσωπό του περιβάλλεται από μεγάλο φωτοστέφανο, σε χρώμα ζεστής ώχρας. Δεξιά και αριστερά της τοιχογραφίας είναι η επιγραφή: Ο Α/ΓΙΟC – ΒΛΑCIOC.
Η μνήμη του Αγίου Βλασίου, επισκόπου Σεβαστείας και ιερομάρτυρος, τιμάται στις 11 Φεβρουαρίου.
