Συμβούλιο της Ευρώπης – Το διαδίκτυο ως δύναμη χειραφέτησης

Η Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης υιοθέτησε «Σύσταση προς τα κράτη μέλη για τη συμβολή του πολιτισμού στην ενίσχυση του διαδικτύου ως δύναμη χειραφέτησης» (14.11.).

Όπως σημειώνεται στη «Σύσταση», ορισμένες πρόσφατες εξελίξεις στο διαδίκτυο και τα ψηφιακά μέσα – ιδιαίτερα δε το συχνά συγκεκαλυμμένο προφίλ των χρηστών στις πλατφόρμες διαδικτύου και οι ψευδείς ή παραπλανητικές πληροφορίες και ειδήσεις – που έχουν αρνητική επιρροή στη διαμόρφωση της πολιτικής άποψης και των αποτελεσμάτων των εκλογών, απειλούν τον σεβασμό στην ποικιλομορφία και την ανεκτικότητα που αποτελούν τα χαρακτηριστικά της δημοκρατίας και των ειρηνικών κοινωνιών.

Στη «Σύσταση» αναδεικνύεται ο καίριος ρόλος του πολιτισμού στη διαμόρφωση ενημερωμένων, ανεκτικών και δημοκρατικών πολιτών, καθώς τους δίνει τη δυνατότητα να δημιουργήσουν γνωστικές συνδέσεις, να αποκτήσουν γνώσεις και να καινοτομήσουν με τρόπους που ωφελούν τις δημοκρατίες. Ο πολιτισμός μπορεί να εκπληρώσει αυτόν τον κρίσιμο ρόλο, μόνο εάν όλοι οι πολίτες έχουν μια πραγματική ανοικτή και δημοκρατική πρόσβαση σε μια κουλτούρα που ενθαρρύνει την ενεργό συμμετοχή τους και ότι το Διαδίκτυο και άλλα ψηφιακά εργαλεία διευκολύνουν αυτό το είδος ανοικτής και δημοκρατικής πολιτιστικής πρόσβασης.

Το Συμβούλιο της Ευρώπης υπογραμμίζει ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να χρησιμοποιούν τον ψηφιακό πολιτισμό και τις τέχνες, ως μέσο για την ενίσχυση ψηφιακά καταρτισμένων, δημοκρατικών και δημιουργικών πολιτών.

Βάσει του σκεπτικού αυτού, το Συμβούλιο της Ευρώπης προτείνει κατευθυντήριες οδηγίες για τα κράτη μέλη ως προς τη συμβολή του πολιτισμού στην ενίσχυση του διαδικτύου ως δύναμης χειραφέτησης.

Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να αναγνωρίσουν ότι το διαδίκτυο και τα ψηφιακά μέσα έχουν ενταχθεί στον κοινόχρηστο δημόσιο χώρο για νέες μορφές πολιτισμού, αυξάνοντας την προσβασιμότητα και την ανταλλαγή πολιτιστικών στοιχείων και δραστηριοτήτων, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται οι δράσεις των δημοσίων πολιτιστικών φορέων και θεσμών, που επιτρέπουν τη συμμετοχή και ωφέλεια περισσότερων πολιτών.

Ειδικότερα, τα κράτη μέλη καλούνται:

  • να υπογραμμίζουν τη σημασία, την προστιθέμενη αξία και το όφελος του διαδικτύου στη χάραξη της πολιτιστικής πολιτικής.
  • να ενισχύσουν την παρουσία δημιουργών και παροχών πολιτιστικού περιεχομένου στο διαδίκτυο για να τους βοηθήσει να έχουν αλληλεπίδραση με τους πολίτες και να διευκολύνουν την πρόσβαση στο πολιτιστικό περιεχόμενο.
  • να υποστηρίξουν τους φορείς παροχής πολιτιστικών υποδομών στις προσπάθειές τους για την προώθηση της ψηφιακής συν-δημιουργίας και συμπαραγωγής, προστατεύοντας την πνευματική ιδιοκτησία.
  • να αναπτύξουν την παροχή υλικού από βιβλιοθήκες και αρχεία στο Διαδίκτυο, ιδίως για να προωθηθεί και να διευκολυνθεί η αναζήτηση ποικίλων και πλουραλιστικών πληροφοριών και γνώσεων, σύμφωνα με τη νομοθεσία που εφαρμόζεται στις διάφορες χώρες.
  • να προωθήσουν και να διευκολύνουν τη χρήση εργαλείων ανοιχτού κώδικα (open source tools) και αντίστοιχες ανοικτές μεθοδολογίες εργασίας για πολιτιστικές και ερευνητικές δραστηριότητες από τους πολίτες και από φορείς, θεσμούς και υπηρεσίες του δημόσιου τομέα.
  • να τονίσουν τον κρίσιμο ρόλο του πολιτισμού και της εκπαίδευσης στις συζητήσεις σχετικά με τη ρύθμιση των ιδιωτικών ψηφιακών πλατφορμών
  • να ενθαρρύνουν τους ανεξάρτητους φορείς να παρέχουν στους πολίτες αξιόπιστες πλατφόρμες για τον έλεγχο της πηγής και
  • να διασφαλίζουν την προστασία των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας στο ψηφιακό περιβάλλον, όπου οι δημιουργοί μπορούν να αναπτύξουν τη δημιουργικότητά τους με ασφαλή και δίκαιο τρόπο.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ