Novartis: Οι «πληρωμές» και η «ψευδής» καμπάνια

Του Θεόδωρου Παπαδόπουλου

Novartis: Οι «πληρωμές» και η «ψευδής» καμπάνια! Νέα στοιχεία αναφορικά με την υπόθεση Novartis και τις έρευνες του FBI φέρνει σήμερα στο φως της δημοσιότητας το «politik.gr».

Τα στοιχεία αφορούν στον τρόπο με τον οποίο λειτούργησε η Novartis ώστε να αντισταθμίσει τις μειώσεις στις τιμές των φαρμάκων,  όπως προκύπτει από τα έγγραφα που απεστάλησαν στην εισαγγελέα Διαφθοράς Ελένη Τουλουπάκη από το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα πάντα με τα στοιχεία του FBI, γίνεται λόγος για «κυβερνητικούς αξιωματούχους» αλλά και υπουργό Υγείας οι οποίοι «πληρώνονταν για την εγγραφή (εισαγωγή) νέων προϊόντων στην αγορά έναντι ελάττωσης τιμών» του φαρμάκου.

Όπως αναφέρουν τα έγγραφα του FBI, την χρονιά 2011 – 2012 η φαρμακευτική βιομηχανία υπέστη μεγάλες μειώσεις τιμών στα φαρμακευτικά της σκευάσματα που διακινούσε στην ελληνική αγορά. Όχι όμως και η Novartis καθώς υπέστη «πολύ μικρές μειώσεις σε άλλα φάρμακα», ενώ δεν υπέστη μεγάλη μείωση και στα φάρμακα «ογκολογίας». Στα έγγραφα του FBI γίνεται λόγος επίσης για συνάντηση που είχε το πρώτο τρίμηνο του 2012 ο πρώην αντιπρόεδρος της Novartis Κωνσταντίνος Φρουζής με τον τότε υπουργό Υγείας στο γραφείο του, δίχως όμως να αναφέρεται το περιεχόμενο της συνάντησης αλλά και το όνομα του υπουργού.

O Φρουζής φέρεται να παρακολουθούσε κάποιες εβδομαδιαίες συναντήσεις «πρόσβασης» στην αγορά που καθόριζαν μία συγκεκριμένη καμπάνια, ενώ παράλληλα συμβούλευε το αρμόδιο τμήμα για τον προϋπολογισμό και τον καθορισμό της καμπάνιας. Μάλιστα οι Αμερικανοί χαρακτηρίζουν την καμπάνια αυτή στα έγγραφά τους ως «ψευδή». Η Novartis εκτιμούσε ότι η συγκεκριμένη καμπάνια θα απέδιδε στην εταιρεία αρκετά εκατομμύρια τα οποία λόγω και της μείωσης των τιμών του φαρμάκου θα χανόντουσαν.

Συγκεκριμένα αναφέρουν τα έγγραφα του FBI: «Η θέση της εταιρίας ήταν ότι μια επένδυση της τάξης των 150.000 ευρώ σε έναν κυβερνητικό αξιωματούχο, είχε τη δυνατότητα να σώσει πολλά εκατομμύρια (που θα χανόντουσαν) για τη Novartis. Ο Φρουζής έλαβε 120.000 ευρώ και 30.000 ευρώ πήγαν στην ψευδή καμπάνια».

Τα μεγάλα διαφημιστικά έξοδα της Ελλάδας

Εντύπωση προκαλούν τα όσα αναφέρονται επίσης και για τον προϋπολογισμό της Novartis. Η εταιρεία φέρεται σύμφωνα με τους Αμερικανούς να διέθετε μεγάλα διαφημιστικά έξοδα. Μεγαλύτερα από αυτά που διατίθονταν σε Γαλλία και Γερμανία. Μάλιστα ο προϋπολογισμός του τμήματος επικοινωνίας ενισχύθηκε σημαντικά ειδικά για έξοδα προώθησης. Αρχικά ο προϋπολογισμός ανέρχονταν σε 40.000 ευρώ. Στη συνέχεια όμως αυξήθηκε κατακόρυφα με αποτέλεσμα να εκτοξευθεί στα 500.000 ευρώ, μαζί με ένα επιπρόσθετο κονδύλιο για «πρόσβαση αγοράς στον τομέα της ογκολογίας». Ο προϋπολογισμός αναθεωρούνταν κάθε έξι μήνες. Η εταιρία πραγματοποιούσε μάλιστα διάφορες συναντήσεις οι οποίες αναφέρονται ως «επιθεωρήσεις επιχειρηματικότητας» κατά τις οποίες κάθε επικεφαλής συνομιλούσε με τον επικεφαλής του Περιφερειακού Τμήματος Φαρμάκων της Ευρώπης και Γενικό Εμπορικό Διευθυντή. Οι συζητήσεις αφορούσαν μεταξύ άλλων «τη γενική εικόνα των δράσεων που λάμβαναν χώρα και οργανώνονταν για κάθε τομέα, καθώς επίσης και για τις μεθόδους που απέδιδαν και για ζητήματα που έπρεπε να επιλυθούν για κάθε τμήμα.

Οι χονδρέμποροι

Στα έγγραφα γίνεται επίσης αναφορά και σε χονδρέμπορους στο χώρο του φαρμάκου. Σύμφωνα με το FBI υπήρχαν δύο κατηγορίες χονδρεμπόρων. Αυτοί που λειτουργούσαν απευθείας στα ελληνικά νοσοκομεία και αυτοί που είχαν συναλλαγές με τα ιδιωτικά φαρμακεία. Μεταξύ των φαρμακοποιών και των χονδρεμπόρων της Novartis φέρεται να υπήρχε «σύνδεσμος, παρότι τα φάρμακα είχαν διαφορετικές τιμές». Μάλιστα μέσα στην εταιρία υπήρχε ξεχωριστό τμήμα το οποίο ήταν επιφορτισμένο με την αύξηση των πωλήσεων για τα προς εξαγωγή φάρμακα σε τοπικές θυγατρικές. Το ελληνικό δίκαιο επέτρεπε στους χονδρεμπόρους να εξάγουν φάρμακα. Ωστόσο, σύμφωνα με το FBI έπρεπε να υπάρχει «επαρκές απόθεμα για τους φαρμακοποιούς στην αγορά», καθώς οι χονδρέμποροι δεν επιτρεπόταν να προκαλέσουν έλλειψη στη χώρα. Το περιθώριο του κέρδους των χονδρεμπόρων από τα φαρμακεία ανέρχονταν σε 5% έως 6%, ενώ από τις εξαγωγές ανέρχονταν σε τριπλάσια νούμερα.

Τα έγγραφα του FBI αναφέρουν πως «ήταν πιθανόν ο Φρουζής να επέτρεπε στους χονδρεμπόρους να εξάγουν φάρμακα και να δίνουν μία προμήθεια στο Φρουζή». Δίχως όμως να αναφέρει περισσότερες λεπτομέρειες για την πιθανή εμπλοκή του Φρουζή ή άλλων προσώπων.

Να σημειωθεί ότι όσα αναφέρουν τα έγγραφα του FBI δεν σημαίνει κάτι για τα εμπλεκόμενα πρόσωπα, καθώς τυχόν εμπλοκή θα πρέπει να αποδειχτεί από τις έρευνες της Δικαιοσύνης και της προανακριτικής επιτροπής. Μάλιστα αναφέρεται ρητά ότι οι πληροφορίες που παρέχονται στα επίμαχα έγγραφα είναι μόνο για «πληροφοριακούς και καθοδηγητικούς σκοπούς». Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι ακόμη και η οποιαδήποτε αναφορά δεν συνιστά στην παρούσα φάση τουλάχιστον αδίκημα ή ενοχή.